خرید بشر آزمایشگاهی: راهنمای کامل انواع (پیرکس، پلاستیکی، استیل)، قیمت و کاربرد در آزمایشگاه

بشر آزمایشگاهی یکی از پرکاربردترین ظروف آزمایشگاهی است که در اغلب آزمایشگاه‌های آموزشی، تحقیقاتی و صنعتی برای گرم‌کردن، مخلوط‌کردن، نگهداری موقت و انتقال مایعات مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این راهنمای جامع، با تعریف دقیق بشر، انواع آن بر اساس جنس و شکل، کاربردها، محدودیت‌های دقت اندازه‌گیری و نکات مهم خرید و نگهداری آشنا می‌شوید.

بشر آزمایشگاهی چیست؟ تعریف، ساختار و ویژگی‌های کلیدی

ساختار فیزیکی بشر (کف تخت، استوانه‌ای و لبه ریختن)

بشرهای آزمایشگاهی ظروفی استوانه‌ای‌شکل با کف تخت هستند که پایداری مناسبی روی سطح کار دارند. بیشتر بشرها در قسمت بالایی دارای لبه‌ای کوچک (Spout) می‌باشند که ریختن مایعات را کنترل‌پذیرتر و ایمن‌تر می‌کند.
این ظروف در بازه حجمی بسیار گسترده‌ای از حدود ۱ میلی‌لیتر تا چندین لیتر تولید می‌شوند. از آنجا که بشر درب اختصاصی ندارد، برای جلوگیری از آلودگی یا کاهش تبخیر می‌توان از شیشه ساعت برای پوشاندن دهانه آن استفاده کرد.

انواع بشر بر اساس جنس (مقاومت حرارتی و شیمیایی)

بشر شیشه‌ای و پیرکس (بوروسیلیکات)

رایج‌ترین نوع بشر، بشر شیشه‌ای بوروسیلیکاتی (پیرکس) است. این بشرها به دلیل مقاومت حرارتی بالا برای حرارت دادن محلول‌ها روی شعله مستقیم، هیتر یا داخل کوره استفاده می‌شوند.
شیشه بوروسیلیکاتی مقاومت شیمیایی مناسبی در برابر اغلب اسیدها و بازها داشته و می‌تواند دماهای بالا (تا حدود ۴۰۰ درجه سانتی‌گراد) را بدون تغییر شکل یا ترک‌خوردگی تحمل کند.

بشر پلاستیکی (پلی‌پروپیلن، PTFE)

بشرهای پلاستیکی معمولاً از پلی‌پروپیلن (PP) یا PTFE (تفلون) ساخته می‌شوند. بشر PTFE دارای بسیار بالاترین مقاومت شیمیایی بوده و می‌تواند دماهایی تا حدود ۳۶۰ درجه سانتی‌گراد را تحمل کند.
این نوع بشرها سبک، مقاوم در برابر ضربه و نشکن هستند و برای کار با مواد خورنده یا شرایطی که شکست شیشه خطرناک است، انتخاب مناسبی محسوب می‌شوند.

بشر فلزی (استیل و آلومینیوم)

بشرهای فلزی اغلب از استیل ضدزنگ (مانند استیل ۳۰۴) یا آلومینیوم ساخته می‌شوند. این بشرها از نظر مقاومت مکانیکی و حرارتی بسیار مستحکم هستند و در کاربردهای صنعتی یا شرایط سخت که دوام بالا اهمیت دارد، استفاده می‌شوند.

دسته‌بندی بشرها بر اساس شکل و ارتفاع

بشر قد کوتاه (استاندارد / گریفین)

بشر قد کوتاه که با نام بشر گریفین (Griffin) نیز شناخته می‌شود، ارتفاعی در حدود ۱.۴ برابر قطر دارد. این نوع بشر به دلیل سطح تماس کف بیشتر، برای گرم‌کردن مایعات یا استفاده به‌عنوان کشتی در حمام بخار آب بسیار رایج است.

بشر قد بلند (برزلیوس)

بشر قد بلند یا بشر برزلیوس (Berzelius) ارتفاعی تقریباً دو برابر قطر دارد. این بشرها بیشتر در فرآیندهایی مانند تیتراسیون استفاده می‌شوند، زیرا پاشش مایع در آن‌ها کمتر است.

بشر تخت (کریستالایزر)

این نوع بشر که با نام کریستالایزر شناخته می‌شود، ارتفاعی حدود نصف قطر دارد و برای کریستالیزاسیون (بلورگیری)، تبخیر محلول‌ها یا گرم‌کردن در حمام داغ کاربرد دارد.

کاربردهای اصلی بشر آزمایشگاهی (گرم کردن، مخلوط کردن و نگهداری)

• گرم کردن محلول‌ها: بشرهای پیرکس برای حرارت دادن مستقیم یا غیرمستقیم مایعات بسیار مناسب هستند.
• مخلوط کردن مایعات: ساختار باز و دیواره عمودی بشر آن را به ظرفی ایده‌آل برای همزدن دستی یا استفاده از همزن مغناطیسی تبدیل می‌کند.
• نگهداری و انتقال موقت: بشر برای نگهداری کوتاه‌مدت مواد و انتقال مایعات با حجم تقریبی کاربرد دارد.
• تهیه محلول‌ها و واکنش‌های ساده: برای حل‌کردن مواد جامد در حلال‌ها و انجام واکنش‌های شیمیایی ساده استفاده می‌شود.
• رسوب‌گیری و تبخیر: به دلیل دهانه باز، بشر گزینه مناسبی برای تبخیر کنترل‌شده محلول‌ها است.

دقت اندازه‌گیری: تفاوت بشر با ارلن و استوانه مدرج

دلیل عدم دقت بشر برای اندازه‌گیری دقیق

درجه‌بندی روی بشرها صرفاً تقریبی است و برای اندازه‌گیری دقیق حجم طراحی نشده‌اند. خطای اندازه‌گیری حجم با بشر معمولاً در بازه ۵ تا ۱۰ درصد قرار دارد. دهانه گشاد بشر باعث ایجاد خطای دید و عدم تشکیل سطح افقی دقیق مایع می‌شود.

مقایسه با سایر شیشه‌آلات

• تفاوت بشر با ارلن مایر در عمود بودن دیواره‌های بشر و مایل بودن دیواره‌های ارلن است.
• برای اندازه‌گیری دقیق حجم، استفاده از استوانه مدرج (مزور) یا بالن ژوژه بسیار مناسب‌تر از بشر است.
• ظروف دارای گردن باریک (مانند ارلن و بالن) برای هم‌زدن شدید مناسب نیستند، در حالی که بشر در این زمینه برتری دارد.

راهنمای خرید، قیمت و نکات نگهداری بشر آزمایشگاهی

نکات حیاتی در خرید و استعلام قیمت بشر

در زمان خرید بشر آزمایشگاهی باید به اصالت کالا، مقاومت حرارتی، کیفیت و شفافیت پیرکس توجه ویژه داشت؛ زیرا نمونه‌های تقلبی در دماهای بالا دچار ترک یا تغییر شکل می‌شوند.
در بازار می‌توان انواع بشر شیشه‌ای بوروسیلیکاتی، بشر پلاستیکی، بشر استیل و کریستالایزر را در حجم‌ها و برندهای مختلف تهیه کرد. قیمت بشر به جنس، حجم و برند تولیدکننده بستگی دارد.

برای مشاهده قیمت به‌روز و خرید مطمئن انواع بشر آزمایشگاهی، می‌توانید از سایت علمینو به‌عنوان مرجع تخصصی فروش تجهیزات و شیشه‌آلات آزمایشگاهی استفاده کنید.

نحوه شستشو و ایمنی در استفاده

• پس از استفاده، بشر ابتدا با آب معمولی و سپس با آب مقطر شسته شود.
• برای حرارت دادن، بشر نباید مستقیماً در معرض شعله شدید قرار گیرد و استفاده از توری نسوز و سه‌پایه توصیه می‌شود.
• استفاده از دستکش و عینک ایمنی هنگام کار با مواد شیمیایی الزامی است.

سوالات متداول (FAQ)

۱. چرا درجه‌بندی روی بشر برای اندازه‌گیری دقیق نیست؟
به دلیل دهانه گشاد، سطح مایع کاملاً افقی نمی‌شود و خطای دید ایجاد می‌گردد؛ خطای اندازه‌گیری بشر بین ۵ تا ۱۰ درصد است.

۲. بشر گریفین چه کاربردی دارد؟
برای گرم کردن مایعات و استفاده در حمام بخار آب مناسب است، زیرا سطح تماس کف آن زیاد است.

۳. تفاوت اصلی بشر و ارلن چیست؟
بشر دیواره عمود دارد، در حالی که دیواره ارلن مایل است.

۴. کدام جنس بشر مقاومت حرارتی بیشتری دارد؟
بشر شیشه بوروسیلیکاتی (پیرکس) مقاومت حرارتی و شوک حرارتی بالایی دارد و می‌تواند روی شعله قرار گیرد.

۵. آیا بشرها درب دارند؟
خیر، اما برای جلوگیری از آلودگی می‌توان از شیشه ساعت استفاده کرد.

۶. استاندارد ابعاد بشر چیست؟
استاندارد ISO 3819:2015-12 ابعاد و مشخصات بشرهای آزمایشگاهی را تعیین می‌کند.